۱۳۹۰ خرداد ۱۱, چهارشنبه

716 - مغالطه‌ی «تغییر موضع» یا «حرف من این نبود»

تقریبا همه‌ی ما این مغالطه را به کار می‌بریم: «مغالطه‌ی تغییر موضع». شما حرفی می‌زنید و طرف مقابل انتقاد می‌کند اما شما به جای پاسخ به انتقاد، آگاهانه یا ناآگاهانه، موضع‌تان را جوری عوض می‌کنید که انتقاد طرف مقابل وارد نباشد؛ مثلا:
موضع اول: تنها خواسته‌ی من اجرای بی‌تنازل قانون اساسی است
انتقاد: ولی در خود قانون، راه‌های دور زدن قانون وجود دارد
تغییر موضع: درست، «نه، منظورم این بود که» به‌هرحال، قانون بد از بی‌قانونی بهتر است

این مغالطه بسیار شایع و کاراست و می‌توان تا انتهای هر بحث و در برابر هر انتقادی، جمله‌ی «نه، منظورم این نبود...» را تکرار کرد. معمولا هم طرف مقابل میان این همه «تغییر موضع» گیج می‌شود و اصل حرف شما را فراموش می‌کند. البته در برخی موارد، این تکنیک وقتی به کار می رود که شخص در واقع موضع خاصی ندارد، صرفا چیزی می‌گوید و وقتی با انتقاد مواجه شد، راحت حرفش را کنار می‌گذارد و موضعی جدید می‌گیرد